PETIT: Dikatorar, lærkula og Salah

 Nyhende  Innspel avslått på PETIT: Dikatorar, lærkula og Salah
jun 152018
 

Illustrasjon: kycstudio/iStockphoto.com

Denne veka er det avspark. Fotball-VM i Russland. Eit utstillingsvindauge med sprekker i karmen, der Mohammed Salah allereie har blitt fotografert saman med Tsjetsjenias president Ramzan Kadyrov … kanskje ikkje så drygt same veka som Donald Trump ser ut til å ha blitt besteven med nordkoreanske Kim Jung-un, samstundes som han innfører straffetoll på metall frå dei allierte og det slår gnistar når han nærmar seg den tyske forbundskanslaren. Og så har me Argentina, som slett ikkje villa gjera som Trump i Jerusalem. Nei, den kampen vart kansellert.

I 1969 braut det ut krig mellom El Salvador og Honduras etter ein VM-kvalifiseringskamp, etter stygge scener med opptøyer og vald på tribunane (kampen enda 3-2 til heimelaget). Røtene til konflikten låg nok slett ikkje berre på fotballbanen, men lærkula kan altså få tanks til å rulla og jagarfly til å armera rakettane sine …

Putin og lakeiane hans stussar ikkje på å ta ein plagsam journalist av dage, likvidera avhopparar eller lata luftvernbatteri skyta ned sivile passasjerfly. Russarane har ikkje spart på noko i VM-førebuingane. Danskane bur ved Svartehavet og må reisa til saman 9 300 kilometer får å komma seg til kampane. Det er til samanlikning nesten like langt som frå Austevoll til Peru. Når danskane, leia av Åge Hareide, opnar VM-førestillinga si på laurdag, er det nettopp mot outsidarane frå landet med fjella, jungelen og dei enorme fiskeressurane. Peru har ikkje vore i VM sidan 1982, og minner kanskje litt om Drillos på 1990-talet. I botn av laget er det ein enorm løpskapasitet. Luis Advincula på høgrebacken er verdas raskaste fotballspelar (målt til 36.15 kilometer i timen), dei presise longpasningane frå Miguel Trauco minner om Flo-pasningen, men i Peru sitt høve er det mest for å lata gjennombrotshissige Paolo Guerrero jaga i bakrommet. På midten balanserer Renato Tapia laget, og tek eg ikkje mykje feil vert han å sjå i større klubbar enn Feyenoord om eitt år eller to. Forresten, Guerrero såg lenge ut til å ha blitt offer for eit slags matforgifting på spelarhotellet peruanarane brukar i Lima: Han tinga anis-te, men fekk frå ei kanne der det òg var coca de mate, som er blad frå coca-planta. Teen er heilt normalt å drikka i Andesfjella, og skal mellom anna hjelpa mot høgdesjuke, og er slett ikkje å rekna som noko narkotikum.  I dopingkontrollen slo det derimot ut, sjølv om hårprøvar viste at Guerrero var rein. Ein lang og snirklete veg følgde, men til sjuande og sist møtte han opp på spelarhotellet, og er klar for å bera kapteinbindet mot danskane. Nok ei sak som viser at rettsprinsippa i idrettens verd er snudd på hovudet: Guerrero var om mogleg endå meir eit uskuldig offer for andre sine feilvurderingar enn Johaug var med den salven: Og kan kunne gått glipp av den eine sjansen sin til å spela i eit VM og fått karrieren øydelagt. Kraftspissen, som slo igjennom i Bayern München, er vorten 34 år.

Attende til nabolandet i aust. Fotball er sjølvsagt ei stor greie i Russland, òg. Sjølv utanom VM. Dei ivrigaste supporterane til Baltika Kaliningrad ved Austersjøen måtte reisa over 10 000 kilometer (ein veg) for å fylgja klubben sin i oppgjer mot Luch Vladivostok i den russiske andredivisjonen. Køyrer du non-stop tek turen bere 134 timar, i fly i underkant av 13 timar. VM er ikkje berre glitrande fotballarenaer, store stjerner, skummande champagne. Det kan òg vera ei påminning når Lene frå Eidsbøen vert intervjua på radioen om kvifor Salah ikkje burde lata seg bruka som ein politisk sjakkbrikke av Kadyrov, som stadig vert skulda for politiske mord og brot på menneskerettane.

TrH

 

 

 

Vikingfamilien frå Tøkje

 Nyhende  Innspel avslått på Vikingfamilien frå Tøkje
jun 142018
 

På skjoldet til Claus, står det familienamnet Tøkje i runer. Les meir om entusiastane i avisa denne veka.

Når kalenderen har bikka juni og sommaren er i gang, set familien Tøkje Nielsen seg i ein tidsmaskin attende til vikingtida.

 

Når ein går opp trappa til Anja, Claus, Marcus og Tamara Tøkje Nielsen er det som å eit tusenår attende. Utanfor huset sitt har dei nemleg reist eit osebergtelt, datert vikingtida, fylt med piler, boge, sverd, skjold og anna som vart nytta i tida mellom år 793 til 1066.

– Alt er kopi av funn, teltet til dømes er frå osebergfunnet, som er eitt av dei største funna frå vikingtida i Noreg, seier Anja medan ho peikar på teltet. Vikingtida har for alvor hogd seg fast i denne familien.

– Me driv med levande historieforteljing, opplyser Anja.

Les meir i e-avisa i dag.

Bilvask i nye tider

 Nyhende  Innspel avslått på Bilvask i nye tider
jun 132018
 

Det er særleg om vinteren i tørkeperiodar det er kø hos Svein Arne, som minnar på at du like godt kan vaska bilen midt på svarte natta.

 

Også maskinar for bilvask har si levetid. No har vaskehallen hos Svein Arne Kalvenes stått opp som ein annan Fugl Føniks.

 

1,1 millionar kroner til ny vaskemaskin og 100 000 for å oppdatera sjølve vaskehallen, med led-lys i taket og nytt golv, gjer at Svein Arne Kalvenes går inn i elbilalderen med ei optimistisk mine.

– Den austevollske bilparken er tydeleg oppdatert dei siste åra. Eg òg vil fornya meg, og difor denne investeringa, smiler Kalvenes. Han er ærleg på at han sjølv ville stussa over å setja ein flettny Tesla inn til den gamle vaskemaskinen hans, som hadde sju leveår bak seg.

Slik er det ikkje med den nye. Den tidlegare bensinstasjoneigaren fortel mellom anna at sensorar gjer at den påkosta maskinen kan børstevaska taket på bilen din sjølv om du har bøylar på toppen, noko den gamle ikkje makta.

Kalvenes frydar seg over å ha kunna plukka funksjonar og eigne fargar på maskin og børster. Det er slett ikkje Manchester United-fargar, men har rot i hans eigen bilvask 24-logo.

– Eg har lagt eit optimistisk budsjett på kring 5 000 vask årleg, men treng 3 000 for å dekka kostnadane, seier vaskehallkaren, som poengterer at bilvasken hans er miljøvenleg i og med at alle vaskemidla er miljøsertifiserte og vaskeslam og oljerestar vert samla opp i ein tank som vert tømt som spesialavfall årleg.

 

 

Hadde knapt vore høgare enn Loddo

 Nyhende  Innspel avslått på Hadde knapt vore høgare enn Loddo
jun 112018
 

Kjartan Brügger Bjånesøy (til høgre), saman me Cecilie Skog og TV-personlegdom Truls Svendsen. Pressefoto.

 

 

Kjartan Brügger Bjånesøy har ført boka til Truls Svendsen i pennen, etter sjølv å ha vore med i høgda på fjellet i grenseområda mellom Chile og Argentina.

Continue reading »

PETIT: Beinklede eller campingplass

 Nyhende  Innspel avslått på PETIT: Beinklede eller campingplass
jun 112018
 

Illustrasjon: iStockphoto.com

Det er typisk norsk å klaga over vêret – Ja, eg veit at me har mykje av det. Regn, vind, snø med tilhøyrande måking, og det finst ikkje dårleg vêr – du må kle det etter føret. Er det regn, klagar nordmannen likevel. Når det er kaldt det same. Sjølv når det er varmt klagar me. Slik kan ein jo lett bli sveitt av, eller innehavar av altfor mange Gore Tex-klede, alt etter sesong. For det har visst blitt slik at du ikkje utan vidare kan møta opp på jobb med shorts eller kortbukse lenger. I Danmark har sjefredaktøren i Jyllandsposten sett kroken på døra og konstatert at avisa ikkje driv campingplass. Ingen shorts der i garden.

Austevoll har vore ei frisone for snobberi og uskrivne reglar for påklednad, i alle høve for mannebein. William Hut vart referert ein stad om at i Austevoll kan ein berre driva rundt som ein lassis utan at nokon bryr seg, og tek eg ikkje feil, stod det noko om Crocs, òg. No er det sjølvsagt einskilde ting som kan skuldast dårleg smak, slik som å gå med sokkar i sandalar, dyremønster av store kattar, eller gå med glorete Hawaii-skjorter heile året, men det er uansett ikkje så viktog. Dårleg smak er ein relativ storleik: Du kan vera hip om lag kvart tredje tiår, så då kan du jo vera avantgarde eller utgått på dato i tiåra i mellom.

Attende til beinkleda: Når gradestokken nærmar seg eller bikkar 30 grader på kontoret er det om å gjera å drikka nok vatn, setja vifta på fullt og ha vindauge og dører opne i von om gjennomtrekk. Korleis ein kledekode vil verka inn på det? Nedsett produktivitet, påtrengjande mykje avspassering og heimekontor. Som oftast er ein jo òg slapp frå før, sidan nattesøvnen gjerne blir dårlegare, trass iherdige forsøk på å kjøla ned heimen med apparatet som heilt misvisande (om sommaren) har fått namnet varmepumpe. Inverter, likar eg betre. Og utan hadde det nok blitt zoombie på jobb.

Kvinner har det enklare: Dei kan berre vifta litt med sommarkjolen, og samstundes sjå bra ut. Menn flest kan ikkje ein gong unna seg å gå med sarong, med mindre du tilfeldigvis er frå Thailand. Kilt funkar berre for skottar, og er uansett laga av ull og krev ein heil bunad i tillegg – og gjerne ei sekkepipe.

Eg håpar berre at stakkarane i Jyllandsposten har god air condition, for i Gamle prestagarden har me campingplasstilstandar å snart sola visar seg på himmelen.

Det er typisk norsk å klaga over vêret – Ja, eg veit at me har mykje av det. Regn, vind, snø med tilhøyrande måking, og det finst ikkje dårleg vêr – du må kle det etter føret. Er det regn, klagar nordmannen likevel. Når det er kaldt det same. Sjølv når det er varmt klagar me. Slik kan ein jo lett bli sveitt av, eller innehavar av altfor mange Gore Tex-klede, alt etter sesong. For det har visst blitt slik at du ikkje utan vidare kan møta opp på jobb med shorts eller kortbukse lenger. I Danmark har sjefredaktøren i Jyllandsposten sett kroken på døra og konstatert at avisa ikkje driv campingplass. Ingen shorts der i garden.

Austevoll har vore ei frisone for snobberi og uskrivne reglar for påklednad, i alle høve for mannebein. William Hut vart referert ein stad om at i Austevoll kan ein berre driva rundt som ein lassis utan at nokon bryr seg, og tek eg ikkje feil, stod det noko om Crocs, òg. No er det sjølvsagt einskilde ting som kan skuldast dårleg smak, slik som å gå med sokkar i sandalar, dyremønster av store kattar, eller gå med glorete Hawaii-skjorter heile året, men det er uansett ikkje så viktog. Dårleg smak er ein relativ storleik: Du kan vera hip om lag kvart tredje tiår, så då kan du jo vera avantgarde eller utgått på dato i tiåra i mellom.

Attende til beinkleda: Når gradestokken nærmar seg eller bikkar 30 grader på kontoret er det om å gjera å drikka nok vatn, setja vifta på fullt og ha vindauge og dører opne i von om gjennomtrekk. Korleis ein kledekode vil verka inn på det? Nedsett produktivitet, påtrengjande mykje avspassering og heimekontor. Som oftast er ein jo òg slapp frå før, sidan nattesøvnen gjerne blir dårlegare, trass iherdige forsøk på å kjøla ned heimen med apparatet som heilt misvisande (om sommaren) har fått namnet varmepumpe. Inverter, likar eg betre. Og utan hadde det nok blitt zoombie på jobb.

Kvinner har det enklare: Dei kan berre vifta litt med sommarkjolen, og samstundes sjå bra ut. Menn flest kan ikkje ein gong unna seg å gå med sarong, med mindre du tilfeldigvis er frå Thailand. Kilt funkar berre for skottar, og er uansett laga av ull og krev ein heil bunad i tillegg – og gjerne ei sekkepipe.

Eg håpar berre at stakkarane i Jyllandsposten har god air condition, for i Gamle prestagarden har me campingplasstilstandar å snart sola visar seg på himmelen.

 

TrH

Lesarbrev: OPENHEIT OG YTRINGSKULTUR I AUSTEVOLL KOMMUNE

 Nyhende  Innspel avslått på Lesarbrev: OPENHEIT OG YTRINGSKULTUR I AUSTEVOLL KOMMUNE
jun 012018
 

Rådmann Bjarte Madsen om prosessen etter KPMG-rapporten om mellom anna openheit i Austevoll kommune.

I leiaren til lokalavisa torsdag 11. januar 2018 blei det kommentert at Austevoll kommune var ein arbeidsstad kor «det ikkje betaler seg å peika på rusk i maskineriet» og at det «ser ut som det har utvikla seg eit fryktregime». Det blei bedt om at ny rådmann må ta tak i etikken og at det burde vera større toleranse for varsling og kritikk.

Eit handlekraftig formannsskap tok straks tak i saka og vedtok tysdag 13. februar 2018 at det skulle gjennomførast ei undersøking omkring dei tema som er nemnt i overskrifta. KPMG blei vald som leverandør og det blei framlagt ein rapport i april basert på spørsmål til dei tilsette i Austevoll kommune.

No er ny rådmann på plass, og denne er uhilda av dei erfaringar som er lagt fram i rapporten. Dette burde gje meg eit godt utgangspunkt til å handtera saka på ein god måte. Kontrollutvalet i Austevoll kommune leia av Bjarte Notnæs, har i møte 23. mai 2018 bedt om at det vert lagt fram ein tiltaksplan innan 15. august 2018. Arbeidet med denne planen vil bli tatt på høgste alvor. Rapporten frå KPMG er ei nyttig påminning om ulike sider ved arbeidsmiljøet  i ein stor organisasjon.  Austevoll kommune  har om lag 240 tilsette som sjølvsagt har ulike meiningar om korleis organisasjonen fungerer – ulike meiningar er bra! Det skal gje bidrag til ein fruktbar og god diskusjon som dreg oss framover.

Samstundes med denne undersøkinga har det vore ein brei samfunnsdebatt om ulike sider ved arbeidsmiljø, ytringskultur og framferd.  Dette har aktualisert vår sak og gjort det mogeleg å sjå saka i ein større samanheng. Ein godt fungerande kommune er ein viktig faktor for korleis øysamfunnet vårt fungerer. Slik sett er me alle ein del av denne saka.

Austevoll kommune vil respondera aktivt overfor Kontrollutvalet og sørga for at me får ein god tiltaksplan. Denne håpar vi skal bidra til at både tilsette og innbyggjarar skal ha tillit til at leiinga i kommunen vår ynskjer ein open og tolerant organisasjon som tåler kritikk og som vil bruka innspel konstruktivt for å skapa ein betre kommune. Me skal og sørga for at varslingsinstituttet og retningslinjer som varetar ulike rettsvern blir betre kjent blant våre tilsette.

Til slutt må eg få nevna at 92% var heilt  eller delvis einig i at dei trivst på arbeidsplassen sin i Austevoll kommune – det er eg glad for og det gjev meg eit godt utgangspunkt!

Av rådmann Bjarte Madsen

 

 

Gratis delikatesse

 Nyhende  Innspel avslått på Gratis delikatesse
mai 312018
 

Ramslauk. Kortreist, lokal deilkatesse.

 

Vil du plukka ramslauk, er det lurt å gjera det no. Snart står dei i full blom.

 

– Huff, no kjem kyrne frå Lio! Me får nok kjenna det på mjølka.

Noko slikt skal bestemora mi ha sagt for over femti år sidan. Det var noko der nede i Lio ved Haukanespollen kyrne åt som gav sterk bismak på mjølka. Av mjølka separerte dei fløyten, og av fløyten kinna dei bondesmør. Dette leverte dei til landhandelen i Kolbeinshamn. Når kyrne hadde vore i Lio før mjølkinga, drog det ned kvaliteten, og smøret fekk lågare pris.

No er det ikkje nett slik folk flest lagar ramslauksmør i dag, men med den rette innpakninga og etiketten trur eg smøret frå Haukanes kunne gjort det godt i lokalmat-hyllene på dagens daglegvarebutikk.

Les meir om den velduftande ingrediensen i avisa denne veka.

På rett kurs

 Nyhende  Innspel avslått på På rett kurs
mai 312018
 

Claus Lundekvam (45) har funne seg sjølv etter fleire år med vanskar etter han la opp som fotballspelar.

Claus Lundekvam sit solbrun under parasollen. Etter ei lang fotballkarriere gjekk han til botn lasta til ripa med alkohol, piller og narkotika. No hjelper han andre som slit med misbruk til å halda seg flytande.

Intervjuet les du her.

Føreslår forretningsmessig deling i kraftlaget

 Nyhende  Innspel avslått på Føreslår forretningsmessig deling i kraftlaget
mai 312018
 

Styreleiar Grethe Drønen Ringdal i Austevoll kraftlag vil halda nettdrifta under lokal kontroll.

Kraftregimet i Noreg er i endring. Styret i Austevoll kraftlag legg fram forslag om å dela nettverksemda i eige selskap, og halda eigen kontroll på denne.

 

Styreleiar Grethe Drønen Ringdal fortel at dei har arbeidd systematisk for å løysa utfordringa for å imøtekoma lova med nettdrift – som eige selskap.

– Det viktigaste for oss er å sikra lokal beredskap, heller enn å sjå isolert på lågare nettleige, seier Drønen Ringdal til Marsteinen, samstundes som ho legg til at kraftlaget per idag har ei nettleige som ligg tett på BKK si.

 

Heile saka kan du lesa her.